Επιστημονική ομάδα και συντάκτες του «Π» απαντούν στα ερωτήματά σας για το ασφαλιστικό. Στείλτε τις ερωτήσεις σας στο e-mail: asfalistiko@topontiki.gr ή στο fax: 210-6898226
ΕΡΩΤΗΣΗ 1η :
Ένστολοι με 3 παιδιά
Είμαι ένστολη, μητέρα τριών ανήλικων τέκνων. Συμπληρώνω 20ετή πραγματική υπηρεσία στον στρατό στις 28.2.2011. Απαιτούνται 20 πλήρη έτη ή 19½, σύμφωνα με το άρθρο 39 παρ. 2 του Κωδ. Πολ. Στρατ. Συντάξ., κατά το οποίο μετά τη συνάθροιση του συντάξιμου χρόνου, το χρονικό διάστημα που είναι μικρότερο από 12 μήνες λογίζεται σαν ολόκληρο έτος, αν είναι τουλάχιστο ίσο με 6 μήνες; Σύμφωνα με τον νέο ασφαλιστικό νόμο, τι ισχύει για τις τρίτεκνες ένστολες; Πριν από τον διορισμό μου στο Δημόσιο (’89-’90) είχα 1 χρόνο περίπου ένσημα ΙΚΑ. Προσμετρώνται αυτά στη συμπλήρωση 20ετίας;
Για τις τρίτεκνες, μέχρι 31.12.2010 αρκεί η συμπλήρωση εικοσαετούς πλήρους πραγματικής συντάξιμης υπηρεσίας για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος. Στον Κωδ. Πολιτικών Στρατ. Συντάξεων, άρθρο 39 παρ. 2 όπου αναφέρεται στο εξάμηνο που είναι υπέρ του ασφαλισμένου, δεν αναφέρεται σε συντάξιμο χρόνο θεμελιωτικό, αλλά σε συντάξιμο χρόνο, βάσει του οποίου υπολογίζεται η σύνταξη. Στη θεμελίωση, όπου ο νόμος αναφέρεται σε πλήρη έτη, όπως 20ετία, 25ετία, 35ετία, δεν χωρεί το εξάμηνο υπέρ του ασφαλισμένου. Στο νομοσχέδιο του υπουργείου Οικονομικών για τους δημόσιους υπαλλήλους, πολιτικούς και στρατιωτικούς, αναφέρεται ότι κατ’ εξαίρεση για τους στρατιωτικούς γενικά, που έχουν τρία τουλάχιστον παιδιά αρκεί η συμπλήρωση εικοσαετούς πλήρους πραγματικής συντάξιμης υπηρεσίας μέχρι τις 31.12.2010, η οποία αυξάνεται κατά 1 έτος για όσους τη συμπληρώνουν το 2011, κατά 2 έτη για όσους τη συμπληρώνουν το 2012, κατά 2 έτη το 2013 μέχρι τη συμπλήρωση 25ετίας. Καταργείται το «άνευ ορίου ηλικίας» και καθιερώνεται το 52ο έτος από 1.1.2011, το οποίο αυξάνεται στο 55ο έτος από 1.1.2012 και στο 65ο έτος από 1.1.2013. Οι διατάξεις αυτές έχουν ανάλογη εφαρμογή και για όσους έχουν ανήλικα. Ο χρόνος ασφάλισης στο ΙΚΑ προσμετράται σύμφωνα με τις διατάξεις της διαδοχικής στη συμπλήρωση της εικοσαετίας. Έχετε θεμελιώσει δικαίωμα και οι αλλαγές δεν σας επηρεάζουν.
ΕΡΩΤΗΣΗ 2η :
Μητέρες ανηλίκων ασφαλισμένες στο ΙΚΑ
Είμαι ασφαλισμένη στο ΙΚΑ, μητέρα ανηλίκου, έχω συμπληρώσει πάνω από 5.500 ένσημα. Έχω θεμελιώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης, αφού στην ηλικία των 50 θα έχω ανήλικο; Πότε θα πάρω πλήρη σύνταξη και πότε μειωμένη;
Βάσει του νέου ασφαλιστικού νόμου, οι μητέρες ανηλίκων, οι ασφαλισμένες μέχρι το 1992, οι οποίες έχουν συμπληρώσει τον απαιτούμενο συντάξιμο χρόνο, στη δική σας περίπτωση έχετε συμπληρώσει τις απαιτούμενες 5.500 Η.Ε., ακολουθούν το όριο ηλικίας που ισχύει κατά τη συμπλήρωση του απαιτούμενου συντάξιμου χρόνου. Επομένως εσείς συμπληρώσατε μέχρι το 2010 5.500 Η.Ε. και αφού συντρέχει και η ανηλικότητα του παιδιού, συνταξιοδοτείστε με πλήρη σύνταξη στο 55ο έτος. Για λήψη μειωμένης σύνταξης στο 50ό έτος, υπάρχει δυνατότητα μέχρι 31.12.2010. Από 1.1.2011 καθορίζεται πλέον το 52ο έτος, από 1.1.2012 το 55ο και από 1.1.2013 το 60ό έτος.
ΕΡΩΤΗΣΗ 3η :
Εξαγορά - αναγνώριση πλασματικού χρόνου
Η εξαγορά πλασματικού χρόνου, π.χ. σπουδών, ισχύει μόνο για τη συμπλήρωση 40 ετών ή όχι. Με 32 χρόνια υπηρεσίας, αν εξαγοράσω 4 χρόνια, θα μπορέσω να συνταξιοδοτηθώ;
Βάσει του νέου ασφαλιστικού νόμου, από 1.1.2011 η εξαγορά του χρόνου σπουδών αναγνωρίζεται για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος. Εσείς είστε ασφαλισμένος πριν από το 1983, συνταξιοδοτείστε με το παλαιό καθεστώς, οπότε μπορείτε να αναγνωρίσετε χρόνο που προβλέπει το άρθρο 40 του Ν. 2084/92 και, εφόσον η αίτηση αναγνώρισης υποβληθεί μέχρι 31.12.2013, ακολουθείτε τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης που ισχύουν κατά το έτος 2010.
ΕΡΩΤΗΣΗ 4η :
Συνταξιούχος ΤΣΜΕΔΕ και καθηγητής ΤΕΙ
Είμαι συνταξιούχος του ΤΣΜΕΔΕ για κύρια σύνταξη (μειωμένη) και καθηγητής σε ΤΕΙ από το 1986. Έχω 31 χρόνια στο Δημόσιο με αναγνωρισμένη προϋπηρεσία, ως προσόν διορισμού 7 χρόνια. Να εξαγοράσω τον στρατό; Μπορώ να συνταξιοδοτηθώ μέχρι 31.12.2010 από το Δημόσιο; Μπορώ να πάρω σύνταξη και από το ΕΛΠΠ;
Επειδή είστε ήδη συνταξιούχος από το ΤΣΜΕΔΕ, για να συνταξιοδοτηθείτε και από το Δημόσιο, επειδή θεωρείστε διπλοσυνταξιούχος, πρέπει να συμπληρώστε το 65ο έτος της ηλικίας σας. Στο Δημόσιο θεμελιώνετε δικαίωμα συνταξιοδότησης αν εξαγοράσετε τον στρατό. Όμως δεν σας συμφέρει να συνταξιοδοτηθείτε γιατί θα έχετε μείωση 3% ανά έτος μέχρι το 65ο έτος. Τον χρόνο ασφάλισης στο ΕΛΠΠ θα τον μεταφέρετε στο ΤΕΑΔΥ, σύμφωνα με τις διατάξεις της διαδοχικής. Τον στρατό μπορείτε να τον εξαγοράσετε για να θεμελιώσετε δικαίωμα μέχρι το 2010 ώστε να μη θιγείτε ως προς τον υπολογισμό της σύνταξης. Η εξαγορά μπορεί να γίνει μέχρι το 2013.
Όταν συνταξιοδοτηθείτε και από το Δημόσιο, δεν θα έχετε μείωση στη σύνταξη του ΤΣΜΕΔΕ.
ΕΡΩΤΗΣΗ 5η :
Ασφαλισμένος στο ΤΣΜΕΔΕ (ΕΤΑΑ)
Είμαι ασφαλισμένος στο ΤΣΜΕΔΕ και στο ΕΛΠΠ από 1.11.1979. Είχα ταμείο μετάλλου από το 1980 ώς το 1999. Έχω γεννηθεί 8.3.1956. Πότε συνταξιοδοτούμαι; Μπορώ να εξαγοράσω πλασματικά χρόνια; Θα πάρω επικουρική από το ταμείο μετάλλου;
Για τους ασφαλισμένους στο ΕΤΑΑ (ΤΣΜΕΔΕ), όπου προβλέπεται από τη νομοθεσία συνταξιοδότηση λόγω γήρατος σε ηλικία 58 ετών και 35 έτη ασφάλισης, αυτός ο χρόνος ανακαθορίζεται από 1.1.2011 σε 36 έτη ασφάλισης, για κάθε δε επόμενο έτος αυξάνεται σταδιακά κατά ένα έτος και μέχρι τη συμπλήρωση 40 ετών ασφάλισης, ενώ το ανωτέρω προβλεπόμενο όριο ηλικίας αυξάνεται σταδιακά από 1.1.2012 κατά 1 έτος κάθε χρόνο και μέχρι τη συμπλήρωση του 60ού έτους της ηλικίας. Το 2014 συμπληρώνετε 35 έτη, τότε απαιτούνται 39 έτη και ηλικία 60 ετών. Το 2016 στην ηλικία των 60 θα εξαγοράσετε 3 χρόνια περίπου σπουδές, για να συμπληρώσετε 39 χρόνια. Το ταμείο μετάλλου το οποίο έχει συγχωνευθεί στο ΤΕΑΜ θα το μεταφέρετε στο ΕΛΠΠ με τις διατάξεις της διαδοχικής. Όταν είχατε επικουρικό στο ταμείο μετάλλου, έπρεπε να διακόψετε το ΕΛΠΠ, γιατί δεν είναι νόμιμο να είστε ασφαλισμένος σε 2 επικουρικά ταμεία.
ΕΡΩΤΗΣΗ 6η : Ασφαλισμένη στο Δημόσιο με ανήλικο
Είμαι γεννημένη 12.9.1953. Διορίστηκα στο Δημόσιο τον 4ο/1985. Ασφάλιση στο ΙΚΑ με 2.575 Η.Ε., είχα ανήλικο παιδί όταν συμπλήρωνα 25 έτη. Μπορώ να συνταξιοδοτηθώ το 2010; Μπορώ να παραμείνω χωρίς να επηρεαστούν τα συνταξιοδοτικά μου δικαιώματα προς το δυσμενέστερο;
Έχετε θεμελιώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης, όταν συμπληρώσατε το 50ό έτος της ηλικίας σας και είχατε πάνω από 25 χρόνια ασφάλισης με τις διατάξεις της διαδοχικής. Δεν σας συμφέρει να συνταξιοδοτηθείτε το 2010, γιατί με το νέο ασφαλιστικό βελτιώθηκε λίγο η διαδοχική (θα έχει ισχύ από 1.1.2011) και θα σας δώσει μεγαλύτερο τμήμα σύνταξης για τον χρόνο ασφάλισης στο ΙΚΑ. Δεν πρόκειται να σας θίξουν οι δυσμενέστερες διατάξεις του νέου νόμου ούτε ως προς τον υπολογισμό της σύνταξης. Αυτή η διάταξη ψηφίστηκε στον Ν. 3847/10 και θα περάσει επίσης στον νέο ασφαλιστικό νόμο του υπουργείου Οικονομικών.
Ασφαλισμένοι στο ΙΚΑ
ΕΡΩΤΗΣΗ 7η :
Συμπληρώνω 10.500 Η.Ε. στο ΙΚΑ, με την εξαγορά 420 ημερών στρατού στις 31.12.2011. Έχω γεννηθεί το 1954, πότε θεμελιώνω δικαίωμα συνταξιοδότησης;
ΕΡΩΤΗΣΗ 8η :
Συμπληρώνω 10.550 Η.Ε. όταν θα γίνω 58 ετών στις 14.4.2011, πότε μπορώ να συνταξιοδοτώ;
α) Ο ασφαλισμένος του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ δικαιούται σύνταξης αν έχει πραγματοποιήσει μέχρι 31.12.2010 10.500 Η.Ε. κι έχει συμπληρώσει το 58ο έτος της ηλικίας του. Με το νέο ασφαλιστικό ο ανωτέρω χρόνος αυξάνεται κατά 300 ημέρες κάθε χρόνο μέχρι τη συμπλήρωση 12.000 ημερών ασφάλισης. Το δε όριο ηλικίας αυξάνεται από 1.1.2012 ανά έτος και φτάνει μέχρι το 60ό.
Το 2011 απαιτούνται 10.800, εσείς έχετε 10.500 Η.Ε.
Το 2012 απαιτούνται 11.100, εσείς έχετε 10.800 Η.Ε.
Το 2013 απαιτούνται 11.400, εσείς έχετε 11.100 Η.Ε.
Το 2014 απαιτούνται 11.700, εσείς έχετε 11.400 Η.Ε.
Το 2015 απαιτούνται 12.000, εσείς έχετε 11.700 Η.Ε.
Το 2016 θα έχετε 12.000 Η.Ε.
Στην ηλικία των 60 ετών θα μπορείτε να συνταξιοδοτηθείτε με μειωμένη.
β) Το 2011 απαιτούνται 10.800 Η.Ε. και ηλικία 58 ετών. Μέχρι 31.12.2011 θα σας λείπουν ελάχιστα ένσημα. Θα μπορέσετε να εξαγοράσετε στρατό για να συμπληρώσετε 10.800 Η.Ε. Σύμφωνα με τον νέο νόμο, μπορείτε να εξαγοράσετε ασφαλιστικό χρόνο, σπουδές, εκπαιδευτική άδεια άνευ αποδοχών και μέχρι 2 χρόνια, χρόνο ανεργίας, χρόνο μαθητείας κ.λπ.
ΕΡΩΤΗΣΗ 9η :
Υπερήλικας με 13 χρόνια ασφάλισης
Είμαι 66 ετών. Έχω 7 χρόνια στο ΤΕΒΕ, 2½ ΝΑΤ, 1½ χρόνο ΙΚΑ και 2 χρόνια στρατό. Συνολικά είναι 13 χρόνια. Υπάρχει πιθανότητα να πάρω τη βασική σύνταξη;
Σύμφωνα με τον νέο ασφαλιστικό νόμο, αυτή η βασική σύνταξη θα αρχίσει να χορηγείται από 1.1.2015. Προβλέπει για τους ανασφάλιστους και γι’ αυτούς που έχουν λιγότερες από 4.500 ημέρες ή 15 έτη ασφάλισης να παίρνουν τη βασική σύνταξη αφού πληρούν αθροιστικά τα παρακάτω κριτήρια:
α) Έχουν συμπληρώσει το 65ο έτος της ηλικίας τους
β) Το ατομικό και το οικογενειακό τους εισόδημα, από οποιαδήποτε πηγή, κατά το προηγούμενο οικονομικό έτος, δεν υπερβαίνουν το ποσό των 5.040 ευρώ και 10.080 αντίστοιχα.
γ) Διαμένουν μόνιμα στην Ελλάδα για τουλάχιστον 15 έτη. Το ύψος της βασικής είναι πλήρης (360 €) για όσους πληρούν αθροιστικά τα ανωτέρω κριτήρια κι έχουν συμπληρώσει στη χώρα τουλάχιστον 35 πλήρη έτη διαμονής. Αρμόδιος φορέας καταβολής της βασικής σύνταξης είναι ο ΟΓΑ. Δεν καταβάλλεται άμεσα, αλλά από 1.1.2015 θα έχει εφαρμογή.
ΕΡΩΤΗΣΗ 10η :
Ασφαλισμένη στο Δημόσιο με οξεία μυελογενή λευχαιμία
Είμαι διορισμένη στο Δημόσιο από το 1997. Πριν από τον διορισμό μου ήμουν ασφαλισμένη στο ΙΚΑ, από τον Οκτώβριο του 1982 μέχρι το καλοκαίρι του 1997. Το 2001 ασθένησα από οξεία μυελογενή λευχαιμία και υποβλήθηκα σε μεταμόσχευση μυελού των οστών. Μπορώ να συνταξιοδοτηθώ με αναπηρική;
Οι ασφαλισμένοι των ασφαλιστικών οργανισμών αρμοδιότητας του υπουργείου Εργασίας & Κοινωνικών Ασφαλίσεων, οι οποίοι έχουν υποβληθεί σε μεταμόσχευση μυελού των οστών και βρίσκονται σε συνεχή ανοσοκαταστολή, συνταξιοδοτούνται με τις διατάξεις συνταξιοδότησης των τυφλών ασφαλισμένων βάσει του Ν. 612/1977, με πλήρη σύνταξη, δηλαδή 35/35. Η διάταξη αυτή του Ν. 3518/06 επεκτάθηκε και στο Δημόσιο με τον Ν. 3620/2007 .Με τον νέο ασφαλιστικό νόμο προβλέπεται να δημιουργηθεί Ενιαία Υγειονομική Επιτροπή, η οποία θα κρίνει όλους τους ασφαλισμένους και του Δημοσίου με ενιαίο κανονισμό προσδιορισμού ποσοστού αναπηρίας. Μέχρι την έκδοση του ενιαίου κανονισμού η αναπηρία θα προσδιορίζεται με όσα προβλέπονται από τις διατάξεις της συνταξιοδοτικής νομοθεσίας του Δημοσίου. Αυτή η επιτροπή θα δημιουργηθεί 6 μήνες μετά την ψήφιση του νόμου. Επειδή θα είναι πιο αυστηρά τα κριτήρια, μπορείτε να περάσετε από την επιτροπή του Δημοσίου μέχρι το τέλος του 2010. Διαφορετικά, δεν σας συμφέρει να συνταξιοδοτηθείτε γιατί έχετε διαδοχική και η σύνταξη θα είναι πολύ μικρή.
Τις απαντήσεις επιμελήθηκε
η Καλλιόπη Λιώρα, σύμβουλος
σε θέματα ασφάλισης, πρόνοιας
και σύνταξης
e-mail :popi.liora@gmail.com
www.suntaxeis.gr
https://www1.gsis.gr/HApografiMou/view.jsf
